3点から等しい点(複素平面)

3点から等しい点(複素平面)

■問題

α = 2 + 5 i , β = 3 i , γ = 6 + 3 i とする. 複素平面において,点 α ,点 β ,点 γ の3点から等しい距離の点に対応する複素数 ω を求めよ.

■解説動画

◇複素数の動画一覧のページへ

■答

ω = 3 + 2 i

■ヒント

垂直二等分線

■解説

点 ω は,点 α と点 β を結ぶ線分の垂直二等分線と点 β と点 γ の垂直二等分線の交点になる.

点 α と点 β を結ぶ線分の垂直二等分線の方程式は

z − α = z − β   ・・・・・・(1)

となる.

点 β と点 γ を結ぶ線分の垂直二等分線の方程式は

z − β = z − γ   ・・・・・・(2)

となる.

(1)の直線の方程式の一般形を求める.

z − 2 + 5 i = z − 3 i

両辺を2乗する.

z − 2 + 5 i 2 = z − 3 i 2

z 2 = z   z ¯ の性質を使って式を変形する.

z − 2 + 5 i z − 2 + 5 i ¯ = z − 3 i z − 3 i ¯

α + β ¯ = α ¯ + β ¯ の性質を用いて式を変形する.

z − 2 − 5 i z − 2 − 5 i ¯ = z − 3 i z − 3 i ¯

z − 2 − 5 i z ¯ − 2 + 5 i = z − 3 i z ¯ + 3 i

z z ¯ − 2 z + 5 z i − 2 z ¯ + 4 − 10 i − 5 z ¯ i + 10 i + 25 = z z ¯ + 3 z i − 3 z ¯ i + 9

− 2 + 2 i z + − 2 − 2 i z ¯ + 20 = 0

1 − i z + 1 + i z ¯ − 10 = 0   ・・・・・・(3)

(2)の直線の方程式の一般形を求める.

z − 3 i = z − 6 + 3 i

z − 3 i 2 = z − 6 + 3 i 2

z − 3 i z − 3 i ¯ = z − 6 + 3 i z − 6 + 3 i ¯

z − 3 i z − 3 i ¯ = z − 6 − 3 i z − 6 − 3 i ¯

z − 3 i z + 3 i = z − 6 − 3 i z ¯ − 6 + 3 i

z z ¯ + 3 z i − 3 z ¯ i + 9 = z z ¯ − 6 z + 3 z i − 6 z ¯ + 36 − 18 i − 3 i z ¯ + 18 i + 9

6 z + 6 z ¯ − 36 = 0

z + z ¯ − 6 = 0   ・・・・・・(4)

(3),(4)の連立方程式を解いて, z を求める.

(3)−(4)× 1 + i

1 − i z − 1 + i z − 10 + 6 1 + i = 0

1 − i z − 1 + i z − 10 + 6 1 + i = 0

− 2 z i − 4 + 6 i = 0

− 2 z i = 4 − 6 i

z = − 2 i + 3

z = 3 + 2 i

以上より

ω = 3 + 2 i

である.

●別解

点 α ,点 β ,点 γ ,点 ω の関係を式で表すと

ω − α = ω − β = ω − γ   ・・・・・・(5)

となる.

(5)の方程式を以下のように2つに分ける.

ω − α = ω − β   ・・・・・・(6)

ω − β = ω − γ   ・・・・・・(7)

ここで

ω = a + b i    ただし, a , b は実数   ・・・・・・(8)

とおいて,(6),(7)を満たす ω を求める.

(6)に(8)と α = 2 + 5 i , β = 3 i を代入する.

a + b i − 2 + 5 i = a + b i − 3 i

a − 2 + b − 5 i = a + b − 3 i

両辺を2乗する.

a − 2 + b − 5 i 2 = a + b − 3 i 2

z 2 = z z ¯ より(複素数の絶対値を参照)

a−2+ b−5 i a−2+ b−5 i ¯ = a+ b−3 i a+ b−3 i ¯

a − 2 + b − 5 i a − 2 − b − 5 i = a + b − 3 i a + b − 3 i

a−2 2 − b−5 i 2 = a 2 − b−3 i 2

a − 2 2 + b − 5 2 = a 2 + b − 3 2

a 2 − 4 a + 4 + b 2 − 10 b + 25 = a 2 + b 2 − 6 b + 9

− 4 a − 4 b + 20 = 0

a + b − 5 = 0   ・・・・・・(9)

(7)に(8)と β = 3 i , γ = 6 + 3 i を代入する.

a + b i − 3 i = a + b i − 6 + 3 i

a + b − 3 i = a − 6 + b − 3 i

両辺を2乗する.

a + b − 3 i 2 = a − 6 + b − 3 i 2

z 2 = z z ¯ より(複素数の絶対値を参照)

a+ b−3 i a+ b−3 i ¯ = a−6+ b−3 i a−6+ b−3 i ¯

a + b − 3 i a − b − 3 i = a − 6 + b − 3 i a − 6 − b − 3 i

a 2 − b − 3 i 2 = a − 6 2 − b − 3 i 2

a 2 + b − 3 2 = a − 6 2 + b − 3 2

a 2 = a − 6 2

a 2 = a 2 − 12 a + 36

12 a = 36

a = 3   ・・・・・・(10)

(10)を(9)に代入する.

3 + b − 5 = 0

b = 2

以上より

ω = 3 + 2 i

である.

 

ホーム>>カテゴリー分類>>複素数>>複素数に関する問題>>3点から等しい点(複素平面)

最終更新日:2026年7月14日