複素平面における直線

複素平面における直線

■問題

α = 1 + 2 i , β = 4 + 3 i とする. 複素平面において,点 α と点 β の2点を通る直線の方程式の一般形( γ ¯ z + γ z ¯ + c = 0 , γ は複素数, c は実数)を求めよ.

■解説動画

◇複素数の動画一覧のページへ

■答

1 + 3 i z + 1 − 3 i z ¯ + 10 = 0

■ヒント

直線の方程式

■解説

媒介変数を用いた直線の方程式は

z = α + t β − α   ( t は媒介変数で実数)

z = 1 + 2 i + t 4 + 3 i − 1 + 2 i

z = 1 + 2 i + t 3 + i   ・・・・・・(1)

(1)より

t = z − 1 − 2 i 3 + i   ・・・・・・(2)

(2)の両辺の共役な複素数を取ると

t ¯ = z − 1 − 2 i 3 + i ¯

t = z − 1 − 2 i ¯ 3 + i ¯

t = z ¯ − 1 + 2 i 3 − i   ・・・・・・(3)

となる.(2),(3)より

z − 1 − 2 i 3 + i = z ¯ − 1 + 2 i 3 − i   ・・・・・・(4)

の関係が得られる.(4)を以下のように変形する.

3 − i z − 1 − 2 i = 3 + i z ¯ − 1 + 2 i

3 z − 3 − 6 i − z i + i − 2 = 3 z ¯ − 3 + 6 i + z ¯ i − i − 2

3 z − 6 i − z i + i = 3 z ¯ + 6 i + z ¯ i − i

3 − i z − 5 i = 3 + i z ¯ + 5 i

3 − i z − 3 + i z ¯ − 10 i = 0

定数項が実数になるように,両辺に i を掛ける.

i 3 − i z − i 3 + i z ¯ − 10 i 2 = 0

1 + 3 i z + 1 − 3 i z ¯ + 10 = 0   ・・・・・・(5)

一般形の直線の方程式が得られた.

●別解

z = x + y i   ・・・・・・(6)

とおくと

z ¯ = x − y i   ・・・・・・(7)

となる.

座標平面で考えると,点 1 , 2 と点 4 , 4 を通る直線に対応するこの直線の方程式の一般形は

y − 2 = 3 − 2 4 − 1 x − 1

y − 2 = 1 3 x − 1

3 y − 2 = x − 1

− x + 3 y − 5 = 0   ・・・・・・(8)

となる.(6),(7)より

x = z + z ¯ 2   ・・・・・・(9)

y = z − z ¯ 2 i   ・・・・・・(10)

(8)に(9),(10)を代入して,式を以下のように変形する.

− z + z ¯ 2 + 3 z − z ¯ 2 i − 5 = 0

− z + z ¯ + 3 z − z ¯ i − 10 = 0

− z + z ¯ + 3 z − z ¯ − i − 10 = 0

− 1 + 3 i z − 1 − 3 i z ¯ − 10 = 0

1 + 3 i z + 1 − 3 i z ¯ + 10 = 0   ・・・・・・(11)

(11)は(5)と一致した.

 

ホーム>>カテゴリー分類>>複素数>>複素数に関する問題>>複素平面における直線

最終更新日:2026年7月7日